De selectie van de juiste partners bij bouwprojecten vraagt een grondige voorbereiding. Maar tijdens tenders worden architecten genoodzaakt te veel energie te steken in de verkeerde dingen. Dat moet en kan anders.

Vastgeroeste praktijken vertragen het verduurzamen van de bouwsector, ziet professor en antropoloog Alfons van Marrewijk. "De ambities zijn heel hoog maar als je de praktijken in een circulair bouwproces tegen het licht houdt, blijft er nu heel weinig van over." Het moet anders in 2023. Toch zijn er lichtpuntjes voor het nieuwe jaar.

Door hoog in te zetten, vergroten we de impact. Als duurzame infrabouwer trekt Strukton graag in een vroeg stadium met opdrachtgevers op, om samen grote stappen te zetten. Dat lukt met de emissieloze bouwplaats voor de Vrije Spoorkruising Dijksgracht, met het eerste circulaire viaduct in de A76 bij Nuth en met veel minder hinder op station Delft Campus.

Met de opkomst van samenwerkingscontracten zoals bouwteam en tweefasen-contracten, neemt ook het gebruik van het principe van 'open book' toe. Dat lijkt een vrij eenduidig begrip, waarbij beide partijen openheid van zaken geven over hun budget of hun aanbieding. Transparantie is het sleutelbegrip. Maar is dat alles en wordt daarmee het doel bereikt?

Over de grootsheid van de uitdagingen waar de bouw en infrasector voor staan hoeven we niet meer uit te wijden: de transities en opgaven zijn gewoonweg enorm. En dus moeten we met de huidige populatie en budget slimmer gaan organiseren om meer productie en innovatieve oplossingen te gaan maken.

Als bouwvrouw werkte ik tot voor kort altijd aan de ondernemerskant van de samenwerking met overheden. Een nieuwe brug? Leggen we graag aan. Een wegverbreding? De asfaltmachines zijn onderweg! Een mooie wijk in die weilanden? De schep kan morgen in de grond.

De bouw- en infrasector is nog altijd heel masculien gedreven. Dit zie je ook terug in het leiderschap. Hiërarchie, cijfers en brandjes blussen is waar het om gaat. Ook de vrouwen in deze sector vertonen masculien gedrag. Tegelijkertijd vraagt de jongere generatie echt om nieuw leiderschap. Leiderschap veel meer vanuit feminiene waarden; gericht op samenwerking, gelijkwaardigheid en lange termijn.

Hybride werken zie ik als onze weg voorwaarts: minder files en beter voor het milieu, de werk-privébalans en onze veiligheid. Ik werk er hard aan om dit te implementeren in ons bedrijf, want ik geloof er echt in. Daarom steek ik veel energie en tijd in het faciliteren hiervan, met behoud van onze sociale cohesie en cultuur.

"If you want to go fast, go alone. If you want to go far, go together." Woorden die Nelson Mandela gebruikte. Kijkend naar de maatschappelijke uitdagingen en vraagstukken waar wij in de wereld voor staan, kan ik alleen maar concluderen dat deze woorden actueler zijn dan ooit.

In een bouwcontract worden gewoonlijk de taken en risico's verdeeld en de prijs en bouwtijd vastgelegd. De omvang en hun bijlagen maakt het vaak wel lastig om zeker te weten of alles wat erin staat een goed sluitend geheel vormt. Ruimte voor interpretatie is eerder standaard dan een zeldzaamheid. Het grootste probleem zijn echter de risico's. Deze worden bepaald en berekend op basis van aannames: verwachtingen die soms niet meer zijn dan een stille hoop op enig geluk. Hoe voorkomen we dat het uit de hand loopt?